“โอบกอดและขอบคุณตัวเองบ่อยๆ นะ”
ข้อความสั้นๆ สะท้อนการเรียนรู้ของผู้ร่วมกิจกรรม ‘ปลุกสติ in the park’ การฝึกเจริญสติท่ามกลางธรรมชาติ ณ หอจดหมายเหตุพุทธทาส อินทปัญโญ (สวนโมกข์กรุงเทพ) บ่งบอกให้เรารู้ว่า มนุษย์เรานั้นโหยหาการเชื่อมโยงกับตัวเองและธรรมชาติมากเพียงใด
‘ปลุกสติ in the park’ เป็นกิจกรรมการฝึกสติ สร้างความรู้สึกตัว ผ่านการใช้ประสาทสัมผัสในร่างกายและการเชื่อมโยงกับธรรมชาติรอบตัว เพื่อพาเรากลับมาอยู่กับตัวเอง สังเกตกายใจ อยู่กับปัจจุบันขณะ และค้นพบความสุขสงบภายในจิตใจ
โดยธรรมชาติแล้วเราทุกคนมีเครื่องมือที่เยี่ยมยอดในการสร้างความรู้สึกตัว นั่นคือประสาทสัมผัสต่างๆ ในร่างกาย ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ซึ่งเป็นประตูที่จะพาเรากลับมาอยู่กับปัจจุบันขณะ เพียงแต่เราอาจหลงลืมและใช้ประสาทสัมผัสเหล่านั้นด้วยความคุ้นชิน จึงไม่ได้ใช้ประสาทสัมผัสของเราอย่างเต็มประสิทธิภาพ
ฝึกประสาทสัมผัส รับรู้ธรรมชาติรอบตัว
ในช่วงพักจากการงานหรือในวันหยุด ลองหาเวลาพาตัวเองออกไปอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ อาจจะเป็นสนามหญ้าหน้าบ้าน หรือสวนสาธารณะใกล้ๆ แล้วเปิดการรับรู้อยู่กับธรรมชาติรอบตัว เพื่อฝึกประสาทสัมผัสต่างๆ ในร่างกาย เช่น เดินเท้าเปล่าบนผืนหญ้า สัมผัสสายลมเย็นที่พัดผ่าน ฟังเสียงใบไม้ไหว เสียงนกร้อง สังเกตสีสันของดอกไม้ ใบไม้ หรือรูปร่างของก้อนเมฆ สูดกลิ่นหอมของดอกไม้ กลิ่นหอมของดินหลังฝนตก จิบชาร้อนๆ อย่างมีสติ
เมื่อเราวางใจไว้กับสิ่งที่ตาเห็น หูได้ยิน จมูกได้กลิ่น ลิ้นลิ้มรส และผิวกายสัมผัส เราจะละความสนใจจากความคิดฟุ้งซ่านในอดีตและอนาคต กลับมาอยู่กับประสบการณ์ตรงหน้า และสังเกตเห็นรายละเอียดต่างๆ ชัดเจนขึ้น เช่น สีสันที่หลากหลายของดอกไม้ เสียงลมที่พัดผ่าน ความรู้สึกของเท้าที่สัมผัส
สังเกตกาย รับรู้ใจ
จากกายเชื่อมโยงมาสู่ใจ ฝึกสังเกตความคิด อารมณ์ และความรู้สึกที่เกิดขึ้นในแต่ละขณะ โดยไม่พยายามตัดสินหรือตีความ เพียงเห็นและรับรู้อย่างที่เป็น โอบกอดทุกความคิดและความรู้สึกที่เกิดขึ้น ไม่ว่าจะเป็นด้านบวกหรือด้านลบ การหมั่นฝึกฝนเช่นนี้บ่อยๆ จะช่วยให้เรามองเห็นและยอมรับสิ่งต่างๆ ตามความเป็นจริง
เมื่อใจไม่ตัดสิน เราจะมีมุมมองที่เป็นมิตรกับตนเองและผู้อื่น รู้สึกขอบคุณต้นไม้ที่มอบความสดชื่น สายลมที่ช่วยให้เย็นสบาย ดอกไม้สีนสันสดใสที่ทำให้เรายิ้มได้ โอบกอดและขอบคุณตัวเราเองแม้ในเรื่องเล็กๆ ความรู้สึกขอบคุณและชื่นชมสิ่งเล็กๆ น้อยๆ เช่นนี้จะช่วยเพิ่มพูนความสุขสงบลงในจิตใจของเรา
หลังจากฝึกเจริญสติในแต่ละครั้ง ให้เราทบทวนและสะท้อนตนเอง (Self-reflection) ถึงสิ่งที่เราได้เรียนรู้ อาจบันทึกเป็นข้อความสั้นๆ หรือบอกเล่าแบ่งปันประสบการณ์กับเพื่อนผู้ร่วมฝึกปฏิบัติ จะช่วยให้เราเข้าใจตัวเองและโลกภายในได้ดีขึ้น
เมื่อเราเข้าใจตัวเองดีขึ้น เราจะเข้าใจผู้อื่นได้ดีขึ้นด้วยเช่นกัน